Suplementy
Metformina — pierwszy lek wyboru w cukrzycy typu 2
Metformina (1,1-dimetylobiguanid) to pochodna roślinna z rośliny Galega officinalis, stosowana w leczeniu cukrzycy typu 2 od 1957 roku. Pozostaje lekiem pierwszego wyboru…
Słownik zdrowia
129 haseł — definicje, dawki, niedobory, interakcje. Wszystkie weryfikowane medycznie przez naszych ekspertów.
Wszystkie (129)
Alergie i immunologia (7)
Dermatologia (2)
Diagnostyka laboratoryjna (12)
Dietetyka (11)
Gastroenterologia (12)
Ginekologia (5)
Kardiologia / Lipidogram (10)
Medycyna (10)
Minerały (5)
Pojęcia i wskaźniki (21)
Schorzenia (5)
Składniki odżywcze (4)
Suplementy (14)
Witaminy (5)
Zdrowie psychiczne i sen (8)
Suplementy
GLP-1 (semaglutyd, Ozempic) — agoniści receptora
GLP-1 (Glucagon-Like Peptide 1) to naturalny hormon jelitowy wytwarzany przez komórki L jelita w odpowiedzi na pokarm. Działa krótko — w ciągu…
Suplementy
SGLT2 (flozyny) — empagliflozyna, dapagliflozyna
SGLT2 (Sodium-Glucose Cotransporter 2) to białko transportujące glukozę z moczu pierwotnego z powrotem do krwi w nerkach. Inhibitory SGLT2 (flozyny) — empagliflozyna,…
Pojęcia i wskaźniki
CGM (Continuous Glucose Monitor) — ciągłe monitorowanie glikemii
CGM (Continuous Glucose Monitor) to mały sensor naklejany na skórę ramienia lub brzucha, który mierzy stężenie glukozy w płynie tkankowym co 1–5…
Pojęcia i wskaźniki
Fruktozamina
Fruktozamina to glikowana albumina osocza — produkt nieenzymatycznej reakcji glukozy z białkami krwi (głównie albuminą). W odróżnieniu od hemoglobiny glikowanej (HbA1c), która…
Pojęcia i wskaźniki
HbA1c (hemoglobina glikowana)
HbA1c (hemoglobina glikowana, A1c) to forma hemoglobiny z trwale przyłączoną glukozą — efekt nieenzymatycznej reakcji glikacji, która zachodzi samoistnie w miarę, jak…
Pojęcia i wskaźniki
Glukoza (glikemia)
Glukoza to prosty cukier (monosacharyd) — podstawowe paliwo komórkowe i jedyne źródło energii dla mózgu w warunkach fizjologicznych. Każda komórka ciała czerpie…
Pojęcia i wskaźniki
Insulinooporność
Insulinooporność (IO) to stan, w którym komórki organizmu mniej skutecznie odpowiadają na działanie insuliny. Insulina jest hormonem produkowanym przez trzustkę, niezbędnym do…
Witaminy
Biotyna (witamina B7 / witamina H)
Biotyna (witamina B7, witamina H) to rozpuszczalna w wodzie witamina z grupy B. Funkcjonuje jako kofaktor 4 ważnych enzymów karboksylaz uczestniczących w…
Witaminy
Kwas foliowy (witamina B9 / folian)
Kwas foliowy (witamina B9, folian) to rozpuszczalna w wodzie witamina niezbędna w syntezie DNA, podziałach komórkowych i metabolizmie homocysteiny. Folian to forma…
Składniki odżywcze
Omega-3 (kwasy tłuszczowe)
Kwasy omega-3 to grupa wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (PUFA) o pierwszym wiązaniu podwójnym w pozycji ω-3. Trzy najważniejsze: ALA (kwas α-linolenowy, źródła roślinne),…
Minerały
Wapń (Ca) — funkcje, źródła, suplementacja, interakcje
Wapń (Ca) — najobficiej minerał w ciele. 99% w kościach. Mineralizacja, skurcz mięśni, krzepnięcie. Norma EFSA 950 mg/d, po menopauzie 1200. Z…
Minerały
Żelazo (Fe) — funkcje, niedobór, ferrytyna, suplementacja
Żelazo (Fe) — transport tlenu, produkcja energii. Hemowe vs niehemowe, ferrytyna jako marker zapasów. Norma EFSA M 11 mg, K 16 mg.…
Witaminy
Witamina B12 (kobalamina) — funkcje, niedobór, suplementacja u wegan
Witamina B12 (kobalamina) — synteza DNA, produkcja erytrocytów, mielinacja nerwów. Tylko produkty zwierzęce. Norma EFSA 4 µg/d. Weganie wymagają suplementacji.
Witaminy
Witamina C (kwas askorbinowy) — funkcje, źródła, niedobór, dawkowanie
Witamina C (kwas askorbinowy) — niezbędna witamina rozpuszczalna w wodzie. Synteza kolagenu, antyoksydant, wchłanianie żelaza. Norma EFSA: M 110 mg, K 95…