Słownik wskaźników i badań — TSH, HbA1c, CRP, glukoza, insulinooporność i WHR: normy laboratoryjne oraz jak interpretować wyniki. Wyjaśnione przez lekarza.
Co to jest kalorymetria pośrednia Kalorymetria pośrednia (indirect calorimetry, IC) to złoty standard pomiaru spoczynkowej przemiany materii (RMR — Resting Metabolic Rate).…
Co to jest szlak mTOR mTOR (mechanistic Target of Rapamycin) to centralna kinaza białkowa regulująca, kiedy komórki budują (anabolizm) lub niszczą (autofagia)…
Co to jest EPOC EPOC (Excess Post-exercise Oxygen Consumption), znany też jako afterburn effect lub „dług tlenowy”, to fizjologiczne zjawisko podwyższonego zużycia…
Czym jest CRP CRP (C-reactive protein, białko C-reaktywne) to białko ostrej fazy syntetyzowane przez wątrobę w odpowiedzi na sygnały zapalne — głównie…
CGM (Continuous Glucose Monitor) to mały sensor naklejany na skórę ramienia lub brzucha, który mierzy stężenie glukozy w płynie tkankowym co 1–5…
Fruktozamina to glikowana albumina osocza — produkt nieenzymatycznej reakcji glukozy z białkami krwi (głównie albuminą). W odróżnieniu od hemoglobiny glikowanej (HbA1c), która…
HbA1c (hemoglobina glikowana, A1c) to forma hemoglobiny z trwale przyłączoną glukozą — efekt nieenzymatycznej reakcji glikacji, która zachodzi samoistnie w miarę, jak…
Glukoza to prosty cukier (monosacharyd) — podstawowe paliwo komórkowe i jedyne źródło energii dla mózgu w warunkach fizjologicznych. Każda komórka ciała czerpie…
Insulinooporność (IO) to stan, w którym komórki organizmu mniej skutecznie odpowiadają na działanie insuliny. Insulina jest hormonem produkowanym przez trzustkę, niezbędnym do…
Kalcytriol (1,25(OH)2D) — aktywna hormonalnie forma witaminy D. Powstaje w nerkach. Krótki okres półtrwania, NIE odzwierciedla zapasów. Kiedy badać: CKD, sarkoidoza, hiperkalcemia.
25(OH)D (kalcydiol) — najlepszy wskaźnik statusu witaminy D. Cel terapeutyczny 30-50 ng/ml. Jak interpretować, kiedy badać, optymalny moment.
Anty-TPO — przeciwciała atakujące peroksydazę tarczycową. Norma
FT4 (wolna tyroksyna) — drugi kluczowy parametr diagnostyki tarczycy obok TSH. Norma 11–22 pmol/l. Interpretacja w niedoczynności i nadczynności.
TSH (hormon tyreotropowy) — norma 0,4–4,0 mIU/l, najważniejszy parametr diagnostyki tarczycy. Jak interpretować wyniki, kiedy badać.
WHR = talia/biodra. Norma WHO: M